Jak przygotować się do ciąży? Kluczowe kroki i porady

Jak przygotować się do ciąży?

Rozpoczęcie przygotowań na około trzy miesiące przed planowanym poczęciem zwiększa szanse na zajście w ciążę i zmniejsza ryzyko powikłań. Pierwszym krokiem powinna być wizyta u ginekologa — lekarz zbierze wywiad, zleci niezbędne badania laboratoryjne i oceni potencjalne ryzyka zdrowotne. Warto też umówić się do dentysty, ponieważ choroby przyzębia bywają związane z wyższym ryzykiem przedwczesnego porodu i przewlekłych stanów zapalnych.

Ocena masy ciała i ogólnej kondycji organizmu to kolejny ważny element przygotowań. Zarówno nadwaga, jak i niedowaga mogą obniżać płodność; optymalny indeks masy ciała to 18,5–24,9. Zadbaj o zbilansowaną dietę bogatą w:

• białko,
• żelazo,
• kwasy omega-3,
• błonnik.

To wspiera zarówno płodność, jak i późniejszy przebieg ciąży. Regularna aktywność fizyczna, np. około 150 minut umiarkowanego wysiłku tygodniowo, poprawia kondycję i samopoczucie. Konieczne jest też odstawienie używek: alkohol i papierosy zwiększają ryzyko poronień, komplikacji łożyska oraz zespołu alkoholowego płodu (FAS).

Nie zapominaj o zdrowiu psychicznym — techniki relaksacyjne i praktyki uważności pomagają obniżyć stres i poprawić jakość snu, co korzystnie wpływa na szanse poczęcia. Jeśli przyjmujesz leki przewlekłe, skonsultuj to z lekarzem — trzeba ocenić ich wpływ na płodność i przebieg ciąży.

Planowanie powinno być wspólne: partner również ma znaczenie. Mężczyzna może wykonać seminogram; pamiętajcie, że produkcja plemników trwa około trzech miesięcy, więc zmiany w stylu życia przed poczęciem mają sens dla obojga. Sprawdzenie szczepień i odporności, m.in. na różyczkę czy wirusowe zapalenie wątroby typu B, zmniejsza ryzyko zakażeń w ciąży.

W przypadku rodzinnych obciążeń lub wcześniejszych wad genetycznych warto rozważyć badania przesiewowe i konsultacje genetyczne. Na koniec: suplementacja kwasem foliowym w dawce 0,4 mg dziennie przed poczęciem udowodnione zmniejsza ryzyko wad cewy nerwowej u płodu. Planowanie macierzyństwa to więc kompleksowe działanie — zdrowy styl życia, odpowiednie badania, konsultacje medyczne i kontrola leków pomagają zwiększyć bezpieczeństwo i szanse na zdrową ciążę.

Kiedy zacząć przygotowania do ciąży?

Na pół roku przed planowanym poczęciem warto zadbać o:

• zapasy żelaza i witaminy D,
• sprawdzenie poziomu ferrytyny — wynik poniżej 30 ng/ml sugeruje niskie rezerwy,
• ocenę poziomu jodu i uzupełnienie niedoborów,
• szczepienie MMR na co najmniej 28 dni przed próbą zajścia w ciążę,
• szczepienia przeciw grypie i wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, które można podać wcześniej.

Około trzech miesięcy przed ciążą możesz poprawić jakość nasienia partnera i przygotować swój organizm do zmian: zmień nawyki żywieniowe, zwiększ aktywność fizyczną i ogranicz używki. To też dobry moment na wizytę u ginekologa oraz na podstawowe badania laboratoryjne — dzięki nim można skorygować wyniki i dostosować leczenie przy chorobach przewlekłych, takich jak cukrzyca, problemy z tarczycą czy nadciśnienie.

Staranie o dziecko — jak przygotować się i zwiększyć szanse na poczęcie?

Na miesiąc lub dwa przed planowaną ciążą warto wykonać badania serologiczne w kierunku:

• różyczki — obecność przeciwciał IgG świadczy o odporności; jeśli ich brak, po szczepieniu żywym trzeba odczekać 28 dni,
• toksoplazmozy — ujemny wynik IgG oznacza konieczność unikania surowego mięsa i kontaktu z kocimi odchodami,
• cytomegalii — brak szczepionki sprawia, że ograniczenie bliskiego kontaktu z wydzielinami małych dzieci zmniejsza ryzyko zakażenia.

Na 4–12 tygodni przed poczęciem badania powinny objąć:

• morfologię,
• ferrytynę,
• TSH (w ciąży często cel to <2,5 mIU/l),
• glukozę na czczo lub HbA1c (u chorych na cukrzycę cel HbA1c <6,5% — w razie potrzeby lekarz skoryguje leczenie),
• badanie moczu oraz ocenę szczepień.

W tym okresie warto też odwiedzić stomatologa i zakończyć zabiegi inwazyjne przed ciążą. Suplementację kwasu foliowego najlepiej rozpocząć już pół roku przed próbą zajścia, a przynajmniej 12 tygodni wcześniej — to zmniejsza ryzyko wad cewy nerwowej. Jeśli istnieją znane czynniki ryzyka, lekarz dobierze odpowiednią dawkę i schemat.

Równie ważne jest przejrzenie leków: modyfikacja terapii przeciwcukrzycowej, odstawienie niektórych tyreostatyków czy zmiana leków przeciwnadciśnieniowych mogą być konieczne dla bezpieczeństwa ciąży. Planując wyjazdy, pamiętaj, że szczepienia żywe (MMR, przeciwko ospie) wymagają 28 dni odczekania, a inne szczepienia najlepiej wykonać z kilkutygodniowym wyprzedzeniem, by zdążyć z pełną odpowiedzią immunologiczną.

Partner także ma rolę — seminogram i poprawa stylu życia na trzy miesiące przed zwiększają szanse: zmiana diety, redukcja masy ciała i ograniczenie używek wpływają korzystnie na płodność obu stron. Ogólnie: planowanie ciąży z wyprzedzeniem 3–6 miesięcy daje czas na wyrównanie parametrów zdrowotnych, wykonanie potrzebnych badań i szczepień oraz wprowadzenie trwałych zmian w diecie i aktywności fizycznej.

Jak zmienić dietę i styl życia przed ciążą?

Spożywanie pięciu porcji warzyw i owoców dziennie (co najmniej 400 g) dostarcza błonnika, witamin i minerałów niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania układu rozrodczego. Zielone liście, papryka, brokuły i owoce jagodowe są szczególnie bogate w foliany, witaminę C oraz antyoksydanty.

Zdrowy rozkład energii w diecie to:

• około 45–60% z węglowodanów złożonych,
• 20–25% z białka,
• 20–35% z tłuszczów, z przewagą wielonienasyconych kwasów tłuszczowych.

Jako przykłady porcji:

• 100–150 g chudego mięsa lub ryby albo 2 jajka jako porcja białka,
• jedna kromka chleba razowego lub 50 g ugotowanego ryżu czy makaronu jako porcja węglowodanów złożonych.

Spożywanie tłustych ryb (łosoś, makrela, sardynki) 1–2 razy w tygodniu, około 150 g, zwiększa dostawy kwasów EPA i DHA. Warto przy tym unikać gatunków o wysokiej zawartości rtęci, takich jak miecznik, rekin czy tuńczyk biały.

Kobiety w wieku rozrodczym potrzebują około 18 mg żelaza dziennie. Żelazo hemowe z czerwonego mięsa jest lepiej przyswajalne, a jego wchłanianie poprawia witamina C — np. 100 mg z cytrusów. Natomiast spożycie wapnia w tym samym posiłku (np. z tłustych produktów mlecznych) może obniżać przyswajalność żelaza.

Dla dorosłych zalecane dzienne spożycie jodu wynosi 150 µg; znajdziemy go w soli jodowanej, rybach morskich i nabiale. Trzeba jednak zachować umiar w spożyciu alg morskich, które mogą prowadzić do nadmiaru jodu.

Magnez (około 300–350 mg dziennie) dostępny w orzechach, nasionach i roślinach strączkowych wspiera metabolizm oraz funkcję mięśni. Optymalny poziom 25(OH)D to około 30 ng/ml (75 nmol/l); źródłami są ekspozycja na słońce i tłuste ryby, a w razie niedoboru warto rozważyć suplementację witaminą D3.

W diecie wegańskiej i wegetariańskiej warto kontrolować poziomy witaminy B12, żelaza i jodu — białko roślinne można uzupełniać przez rośliny strączkowe, tofu i orzechy. Łączenie produktów bogatych w żelazo z źródłami witaminy C poprawia biodostępność tego pierwiastka.

Ograniczenie cukrów prostych i żywności wysoko przetworzonej pomaga stabilizować glikemię i zmniejsza ryzyko insulinooporności. Tłuszcze trans powinny stanowić poniżej 1% całkowitej energii.

Regularna aktywność fizyczna — umiarkowany trening aerobowy, ćwiczenia siłowe dwa razy w tygodniu oraz ćwiczenia dna miednicy — poprawia metabolizm i przygotowanie do ciąży; trening oporowy wspomaga kontrolę masy ciała i równowagę hormonalną.

Odpowiednia ilość snu (7–9 godzin na dobę) oraz praktyki uważności i krótkie sesje relaksacyjne pomagają obniżyć poziom stresu. W przypadku przewlekłego napięcia warto rozważyć terapię poznawczo‑behawioralną lub konsultację psychologiczną, co korzystnie wpływa na zdrowie reprodukcyjne.

Ograniczenie kofeiny do około 200 mg dziennie zmniejsza potencjalne negatywne skutki dla płodności. Unikanie ekspozycji na pestycydy, rozpuszczalniki i bisfenol A obniża ryzyko zaburzeń hormonalnych.

Praktyczne wskazówki na co dzień:

• zaplanować tygodniowe menu z 2 porcjami tłustych ryb,
• 5 porcjami warzyw i owoców,
• 3 porcjami pełnoziarnistych produktów oraz
• 2–3 porcjami białka dziennie.

Regularne monitorowanie masy ciała i konsultacja z dietetykiem w razie odchyleń pomagają utrzymać właściwą równowagę energetyczną i mineralną.

Jakie suplementy stosować przed ciążą?

Podstawowy zestaw suplementów dla kobiet planujących ciążę obejmuje:

• foliany,
• witaminę D3,
• jod,
• żelazo (jeśli występują niedobory),
• magnez,
• kwasy omega-3 (DHA/EPA).

Często są one dostępne w formie kompleksów wielowitaminowych, ale warto dobierać preparaty do wyników badań. Kwas foliowy (foliany) powinien być przyjmowany w dawce 400 µg (0,4 mg) dziennie — badania wskazują, że taka ilość zmniejsza ryzyko wad cewy nerwowej o około 50–70%. Kobiety z wcześniejszymi przypadkami NTD lub przyjmujące leki przeciwpadaczkowe mogą potrzebować 4 mg (4000 µg) dziennie; w takim wypadku konieczna jest konsultacja z lekarzem. Jeśli stwierdzono warianty MTHFR, lepiej wybierać preparaty zawierające metylofolian.

Witamina D3 pełni istotną rolę przed i w trakcie ciąży. Optymalny poziom 25(OH)D to 30–50 ng/ml (75–125 nmol/l). Standardowa suplementacja wynosi zwykle 800–2000 IU dziennie, a w przypadku niedoborów lekarz może zalecić 2000–4000 IU, aż do wyrównania wartości. Niski poziom witaminy D wiąże się z wyższym ryzykiem powikłań ciążowych.

Jod jest niezbędny dla prawidłowego rozwoju mózgu płodu — zalecane dzienne spożycie dla kobiet przed ciążą to 150 µg. Suplementacja powinna być umiarkowana: zarówno niedobór, jak i nadmiar (np. przy częstym jedzeniu alg morskich) mogą być szkodliwe, dlatego warto kontrolować jego spożycie.

Żelazo warto ocenić przez pomiar ferrytyny, która pokazuje rezerwy organizmu. Ferrytyna poniżej 30 ng/ml świadczy o niskich zasobach. Profilaktyczna dawka żelaza to zwykle 15–30 mg dziennie; przy niedokrwistości stosuje się dawki terapeutyczne rzędu 60–100 mg dziennie przez kilka miesięcy. Kontroluj hemoglobinę i ferrytynę pod opieką lekarza podczas suplementacji.

Magnez w dawce 300–350 mg dziennie pomaga zmniejszyć skurcze mięśni i wspiera procesy metaboliczne. Dobrymi źródłami są orzechy, nasiona i rośliny strączkowe, ale suplementacja bywa potrzebna, gdy dieta nie pokrywa zapotrzebowania.

Kwasy omega-3 (wielonienasycone) są ważne dla rozwoju płodu. Zalecane dawki to 200–300 mg DHA lub 250–500 mg łącznego EPA+DHA dziennie. Suplementy z olejów rybnych minimalizują ryzyko ekspozycji na rtęć; dodatkowo spożywanie tłustych ryb 1–2 razy w tygodniu uzupełnia podaż tych kwasów.

Witamina B12 jest szczególnie istotna u osób na diecie wegańskiej i wegetariańskiej. Należy kontrolować jej poziom, ponieważ niedobór może prowadzić do zaburzeń neurologicznych i anemii. W razie potrzeby lekarz zaleci odpowiednie dawki terapeutyczne.

Wielowitaminy przeznaczone dla kobiet planujących ciążę zazwyczaj zawierają foliany, żelazo, jod, DHA i witaminę D3. Przed zakupem porównaj skład z wynikami badań, by uniknąć niepotrzebnych megadawek. Szczególnie unikaj preparatów zawierających duże ilości witaminy A w formie retinolu — może być ona teratogenna. Nadmierna suplementacja bez badań może zaszkodzić.

Interakcje z lekami i indywidualne problemy zdrowotne wymagają konsultacji z lekarzem. Przed rozpoczęciem suplementacji warto wykonać badania: ferrytynę, hemoglobinę, 25(OH)D, TSH oraz, w razie wątpliwości, stężenie jodu i B12. Suplementację należy dostosować do indywidualnych potrzeb i opierać na wynikach laboratoryjnych oraz zaleceniach ginekologa lub internisty.

Jakie wizyty u lekarzy umówić przed ciążą?

Wizyta prekoncepcyjna u ginekologa zwykle obejmuje kilka kluczowych badań:

• cytologię,
• ocenę biocenozy,
• USG narządu rodnego i piersi,
• przegląd leków i planu szczepień.

Optymalny moment na taki kontakt to około 3–6 miesięcy przed planowanym poczęciem. W praktyce dobrze umówić też inne konsultacje:

• Ginekolog oceni płodność, zleci badania hormonalne, wymazy w kierunku STI (np. chlamydii), pobierze cytologię i biocenozę oraz wykona USG transwaginalne i piersi.
• Stomatolog sprawdzi stan jamy ustnej, usunie ogniska zapalne i przeprowadzi zabiegi (np. leczenie kanałowe, ekstrakcje). Wszystkie inwazyjne procedury warto zakończyć na 2–4 tygodnie przed próbą poczęcia.
• Internista lub lekarz POZ skontroluje choroby przewlekłe, przejrzy stosowane leki, zweryfikuje szczepienia i zleci badania przesiewowe (morfologia, ferrytyna, TSH, glukoza/HbA1c).
• Endokrynolog jest wskazany przy chorobach tarczycy lub PCOS; podstawowe badania to TSH, fT4 i anty‑TPO. Przed ciążą celuje się zwykle w TSH poniżej 2,5 mIU/l.
• Diabetolog zajmie się pacjentkami z cukrzycą — celem terapeutycznym przed poczęciem jest najczęściej HbA1c <6,5% oraz ewentualna korekta terapii.
• Kardiolog i nefrolog powinni ocenić stan przy schorzeniach serca, nadciśnieniu lub chorobie nerek, ze szczególnym uwzględnieniem leków o działaniu teratogennym (np. ACE inhibitory, ARB).
• Konsultacja u genetyka zalecana jest przy obciążeniach rodzinnych, wcześniejszych wadach rozwojowych lub poronieniach; omówione zostaną badania przesiewowe dla pary.
• Partner powinien zgłosić się do androloga/urologa — rutynowe badania to seminogram oraz testy w kierunku infekcji przenoszonych drogą płciową; w razie nieprawidłowości konieczna jest dalsza diagnostyka.
• Psycholog lub psychiatra przyda się, gdy występowały zaburzenia nastroju lub stosowane były leki psychotropowe — specjalista oceni ich wpływ na ciążę i pomoże zaplanować leczenie.
• Specjalista chorób zakaźnych lub immunolog może rozwiać wątpliwości związane z wynikami serologicznymi (np. CMV, HBV, HCV, HIV) i doradzić w kwestii szczepień.

Typowe badania zlecane podczas przygotowań do ciąży obejmują:

• morfologię z ferrytyną,
• grupę krwi i Rh,
• glukozę na czczo/HbA1c,
• badania tarczycy (TSH, fT4, anty‑TPO),
• serologie (różyczka IgG, toksoplazmoza IgG/IgM, CMV, HBsAg, HIV, VDRL/TPHA),
• wymazy — cytologia, biocenoza i posiewy w kierunku STI,
• seminogram dla partnera.

Koordynacja terminów badań i skierowań jest ułatwiona przez lekarza rodzinnego lub poradnię prekoncepcyjną. Badania pary najlepiej wykonać około 3 miesięcy przed planowanym poczęciem — daje to czas na ewentualne korekty terapii i rozpoczęcie suplementacji. Dokumentowanie wyników oraz planowanie dalszych konsultacji zwiększa szanse na bezpieczne i dobrze przygotowane rozpoczęcie ciąży.

Jakie badania i USG wykonać przed ciążą?

Transwaginalne USG wykonywane w fazie folikularnej pozwala ocenić kilka kluczowych elementów układu rozrodczego. Badanie pokazuje budowę macicy i grubość endometrium oraz umożliwia wykrycie polipów i mięśniaków. Jednocześnie oszacujemy morfologię jajników i liczbę antralnych pęcherzyków (AFC):

• poniżej 7 sugeruje obniżoną rezerwę jajnikową,
• 7–14 oznacza wartość prawidłową,
• powyżej 14 może wskazywać na wysoki potencjał jajnikowy lub zespół policystycznych jajników.

Oznaczenie AMH uzupełnia tę ocenę — wynik <1,0 ng/ml świadczy o niskiej rezerwie, 1,0–3,5 ng/ml o rezerwie prawidłowej, a >3,5 ng/ml o zwiększonej aktywności jajników. AMH można badać w dowolnym dniu cyklu, natomiast AFC wykonuje się między 2. a 5. dniem. Hysterosalpingografia (HSG) przeprowadzana jest zazwyczaj między 6. a 10. dniem cyklu, gdy istnieje podejrzenie niedrożności jajowodów lub po przebytej infekcji miednicy mniejszej. Sonohisterografia ma wyższą czułość w wykrywaniu polipów i zrostów endometrium niż standardowe USG.

W sytuacjach bardziej złożonych — na przykład przy podejrzewanych skomplikowanych zmianach w obrębie jajników albo przy podejrzeniu wrodzonych wad macicy niewidocznych w ultrasonografii — wskazany bywa rezonans magnetyczny miednicy. Badanie piersi metodą USG poleca się kobietom z rodzinnym występowaniem raka piersi lub przy nieprawidłowym wyniku badania palpacyjnego; mammografię zwykle wykonuje się po 40. roku życia lub wcześniej, gdy są wskazania genetyczne. USG tarczycy zleca się przy zaburzeniach TSH, obecności przeciwciał anty-TPO lub wyczuwalnych guzkach.

Warto rozszerzyć diagnostykę laboratoryjną o panel przedrozrodczy: poza AMH zaleca się badania genetyczne nosicieli (m.in. CFTR, SMN1 oraz badania w kierunku hemoglobinopatii), zwłaszcza gdy w rodzinie występowały choroby genetyczne. Seminogram partnera powinien spełniać kryteria WHO z 2010 r.: objętość ≥1,5 ml, stężenie ≥15 mln/ml oraz całkowita ruchliwość ≥40% lub progresja ≥32%. Dodatkowe wskazania do obrazowania i dalszych badań obejmują podejrzenie endometriozy — wtedy rozważa się laparoskopię diagnostyczną lub MRI. Przy nawracających poronieniach zalecane są badania immunologiczne oraz kariotypy obojga partnerów. Jeśli istnieje podejrzenie guzów o podłożu hormonalnym, wykonuje się odpowiednie testy hormonalne oraz USG Doppler. Terminy badań warto zaplanować co najmniej na 3 miesiące przed planowaną próbą poczęcia — daje to czas na ewentualne korekty terapii i suplementacji oraz pozwala optymalnie przygotować parę do poczęcia.

Jak ocenić funkcję tarczycy przed ciążą?

Badania TSH i fT4 są niezbędne przy ocenie funkcji tarczycy przed planowaną ciążą — ich wyniki kierują dalszą diagnostyką i leczeniem. Zwykle zleca się:

• TSH,
• wolną tyroksynę (fT4),
• w razie potrzeby także anty-TPO i anty-Tg.

Trzeba pamiętać, że normy referencyjne różnią się między laboratoriami; w praktyce przed ciążą lekarze często celują w niższe wartości TSH niż u populacji ogólnej. Jawna (overt) niedoczynność oznacza podwyższone TSH i obniżone fT4, natomiast subkliniczna to podwyższone TSH przy prawidłowym fT4 — decyzja o leczeniu w tej drugiej sytuacji zależy od oceny klinicznej i obecności przeciwciał. Obecność anty-TPO lub anty-Tg zwiększa ryzyko zaburzeń tarczycy w ciąży i jest powiązana ze zwiększonym ryzykiem poronienia; metaanalizy wskazują na wzrost ryzyka poronienia w przybliżeniu 1,5–2-krotny przy dodatnich przeciwciałach.

Badanie anty-TPO warto wykonać zwłaszcza przy:

• nawykowych poronieniach,
• trudnościach z płodnością,
• nieprawidłowym TSH.

Kobiety już przyjmujące lewotyroksynę powinny skonsultować dawkę z endokrynologiem przed staraniami o ciążę — po potwierdzeniu ciąży często konieczne jest zwiększenie dawki o około 25–30%. Przy nadczynności tarczycy konieczna jest ocena stosowanych leków i najczęściej konsultacja specjalisty. USG tarczycy zaleca się, gdy wyczuwalne są guzki, wyniki badań są nieprawidłowe albo przeciwciała są dodatnie; badanie przeciwciał pomaga ocenić podłoże autoimmunologiczne.

Zalecane dzienne spożycie jodu przed ciążą to około 150 µg — suplementację warto omówić z lekarzem, zwłaszcza przy niskim spożyciu lub stosowaniu alg morskich. Jeśli wyniki są nieprawidłowe, kontrolne badania TSH i fT4 wykonuje się co 4–8 tygodni aż do ustabilizowania parametrów; w czasie ciąży monitorowanie zwykle bywa częstsze i harmonogram ustala endokrynolog lub prowadzący położnik. Konsultacja specjalistyczna jest wskazana przy rozpoznanej chorobie tarczycy, przyjmowaniu hormonów tarczycy, dodatnich przeciwciał, powtarzających się poronieniach lub problemach z zajściem w ciążę.

Czy potrzebne są szczepienia przed ciążą?

Zakażenie różyczką w pierwszym trymestrze ciąży niesie ze sobą około 90% ryzyko wystąpienia u płodu zespołu różyczki wrodzonej. Dlatego przed poczęciem warto sprawdzić status odpornościowy — badanie serologiczne przeciwciał IgG na różyczkę i ospę wietrzną daje jasny obraz. Jeśli brak jest przeciwciał IgG, należy rozważyć szczepienie żywą szczepionką; po jego podaniu zaleca się odczekać około 28 dni przed próbą zajścia w ciążę, aby zmniejszyć ryzyko dla płodu.

Szczepienie przeciw COVID-19 (mRNA) rekomendowane jest zarówno przed ciążą, jak i w jej trakcie. Duże badania kohortowe nie wykazały, by szczepionki mRNA zwiększały ryzyko poronienia, a jednocześnie chronią matkę przed ciężkim przebiegiem choroby, co pośrednio przekłada się na bezpieczeństwo dziecka. Podobnie coroczne szczepienie przeciw grypie zmniejsza ryzyko hospitalizacji w czasie ciąży i może obniżać częstość porodów przedwczesnych.

Starania o drugie dziecko — jak długo mogą trwać?

Szczepienie przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B jest wskazane, gdy istnieje ryzyko ekspozycji — zaszczepienie przed ciążą ogranicza ryzyko pionowego zakażenia noworodka. Należy jednak pamiętać, że szczepionki żywe, takie jak MMR czy przeciw ospie wietrznej, są przeciwwskazane w czasie ciąży i najlepiej planować je w okresie przygotowań do poczęcia. Z kolei szczepionki inaktywowane — na przykład przeciw grypie, HBV czy COVID-19 — można podawać przed ciążą lub w jej trakcie, zgodnie z obowiązującymi zaleceniami.

Konsultacja z lekarzem lub specjalistą chorób zakaźnych pomoże dopasować plan szczepień do indywidualnej historii zdrowia, wyników badań oraz ewentualnych planów podróży. W ramach badań przedkoncepcyjnych warto zlecić badania serologiczne (różyczka IgG, VZV IgG, HBsAg/anti-HBs) i omówić potencjalne szczepienia profilaktyczne, które korzystnie wpłyną na zdrowie matki i dziecka.